Tag: pfron

Dofinansowanie do przystosowania łazienki to w przepisach dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych, które przyznaje powiat ze środków PFRON. Może je dostać osoba z orzeczeniem o niepełnosprawności, która ma trudności w poruszaniu się. Musi być właścicielem lub użytkownikiem wieczystym albo mieszkać na stałe w lokalu za zgodą właściciela [1][4]. Dofinansowanie wynosi do 95% kosztów, ale nie obejmuje kosztów poniesionych przed przyznaniem środków i zawarciem umowy [1].

Pieniądze pochodzą z PFRON, a decyzje zapadają w powiecie. PFRON dzieli środki między powiaty według algorytmu, a rada powiatu w uchwale ustala, ile przeznaczy na poszczególne zadania [8]. Dlatego budżet, kolejka wniosków i szczegółowe wymagania różnią się między powiatami i z roku na rok.

Podstawa prawna

Zadanie wynika z ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Aktualny tekst jednolity ogłoszono w Dz.U. z 2026 r. poz. 884 [3]. MOPS w Krakowie wskazuje jako podstawę art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. d tej ustawy [5].

Szczegóły określa rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków PFRON. Jego tekst jednolity ogłoszono w Dz.U. z 2015 r. poz. 926 [1][2]. Rządowy serwis Zielona Linia wskazywał je jako podstawę prawną w informacji z 27 lutego 2026 r. [4].

Kto może złożyć wniosek

Orzeczenie o niepełnosprawności

Potrzebujesz jednego z orzeczeń, które uznaje ustawa. Chodzi o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, orzeczenie o niepełnosprawności wydane przed 16. rokiem życia albo orzeczenie o niezdolności do pracy [3]. Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o niezdolności do samodzielnej egzystencji traktuje się na równi ze znacznym stopniem niepełnosprawności [3]. Do wniosku dołączasz kopię orzeczenia lub jego wypisu [1].

Sam stopień niepełnosprawności nie przesądza o prawie do dofinansowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wskazał, że umiarkowany stopień nie jest sam w sobie powodem odmowy [9].

Trudności w poruszaniu się

Dofinansowanie do barier architektonicznych dotyczy osób, które mają trudności w poruszaniu się [1]. Wiele jednostek wymaga zaświadczenia lekarskiego, które to potwierdza [5][6][7]. Prace mają wynikać z niepełnosprawności i umożliwiać lub w znacznym stopniu ułatwiać codzienne czynności [4][6].

Tytuł do mieszkania i stałe zamieszkanie

Wniosek złożysz, jeśli jesteś właścicielem nieruchomości lub użytkownikiem wieczystym. Możesz go też złożyć, gdy masz zgodę właściciela lokalu lub budynku, w którym stale mieszkasz [1]. Dotyczy to np. sytuacji, w której mieszkanie należy do dziecka. MOPS w Krakowie prosi o zgodę obejmującą konkretne prace, np. wolną przestrzeń kąpielową z odpływem liniowym [5].

Lokalne zasady bywają węższe. MOPS w Krakowie nie dofinansowuje m.in. lokali, do których tytuł prawny uzyskano po wydaniu orzeczenia, ani przy tytule prawnym krótszym niż 5 lat od złożenia wniosku [5].

Kto nie dostanie dofinansowania

Dofinansowanie nie przysługuje osobie, która ma zaległości wobec PFRON. Nie dostanie go też ktoś, kto w ciągu 3 lat przed wnioskiem rozwiązał umowę z PFRON z przyczyn leżących po swojej stronie [1].

Ile wynosi dofinansowanie

Dofinansowanie może wynieść do 95% kosztów przedsięwzięcia. Nie może przekroczyć piętnastokrotności przeciętnego wynagrodzenia [1][4]. Przeciętne wynagrodzenie to przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale, ogłaszane przez Prezesa GUS w Monitorze Polskim [3]. Limit w złotych zmienia się więc co kwartał.

Musisz pokryć co najmniej 5% kosztów z własnych środków [6][8]. Maksymalna kwota nie jest przyznawana automatycznie. Ostateczna wysokość zależy od pieniędzy, którymi dysponuje powiat, i od oceny Twojej sytuacji [8]. W umowie zobowiązujesz się przedstawić dowód pokrycia wkładu własnego [1].

Rozporządzenie nie przewiduje progu dochodowego dla tego zadania, choć we wniosku podajesz dochody i liczbę osób we wspólnym gospodarstwie domowym [1]. Powiat może brać sytuację wnioskodawcy pod uwagę przy ocenie wniosku [5][9].

Prace rozpoczęte przed umową: zwrotu nie będzie

To zasada, o której najłatwiej zapomnieć. Dofinansowanie nie może obejmować kosztów poniesionych przed przyznaniem środków i zawarciem umowy [1]. Powiat nie zwróci więc pieniędzy za łazienkę wyremontowaną wcześniej, nawet jeśli spełniasz wszystkie pozostałe warunki [4][5].

W praktyce oznacza to kilka rzeczy:

• nie zaczynaj prac i nie kupuj materiałów przed podpisaniem umowy z powiatem lub miastem;
• nie płać wykonawcy zaliczek, które miałyby być rozliczone z dofinansowania;
• zapytaj w PCPR lub MOPS, od którego momentu możesz zawrzeć umowę z wykonawcą;
• przy pilnej potrzebie (np. powrót ze szpitala) zestaw czas oczekiwania na decyzję z terminem, w którym łazienka musi być gotowa.

MOPS w Krakowie opisuje kolejność wprost: najpierw umowa, dopiero potem prace [5].

Co w łazience może zostać sfinansowane

Przepisy nie zawierają zamkniętej listy prac. Jednostki publikują własne katalogi. MOPS w Krakowie wymienia m.in. [5]:

• zamianę wanny lub brodzika na wolną przestrzeń kąpielową o wymiarach co najmniej 100 x 110 cm;
• umywalkę o szerokości co najmniej 60 cm;
• likwidację progów;
• uchwyty;
• poszerzenie drzwi;
• obniżenie gniazd i włączników.

Wyłączone są prace czysto remontowe, które nie poprawiają funkcjonowania osoby [5][6]. PCPR w powiecie krakowskim wyklucza m.in. prace kosmetyczne i wykończeniowe, ogólną modernizację mieszkania, sprzęt AGD, szafki i akcesoria łazienkowe [7]. Sąd w Bydgoszczy uznał, że organ może odmówić, gdy prace podnoszą standard życia, a nie usuwają barier wynikających z niepełnosprawności [9].

Indywidualne dofinansowanie nie obejmuje części wspólnych budynku wielorodzinnego [5]. Na windy czy podjazdy w częściach wspólnych wnioski składają gminy, wspólnoty i spółdzielnie w osobnym programie PFRON [8].

Wymiary drzwi, pola manewru i wysokości wyposażenia zebraliśmy w artykule „Łazienka dla osoby na wózku: wymiary drzwi, pola manewru i wysokości wyposażenia”, a rozwiązania zmniejszające ryzyko upadku w artykule „Łazienka dla seniora: 12 rozwiązań, które zmniejszają ryzyko upadku”.

Jak złożyć wniosek krok po kroku

1. Ustal, gdzie złożyć wniosek. Wniosek składa się do jednostki właściwej dla miejsca zamieszkania, zwykle do powiatowego centrum pomocy rodzinnej (PCPR) [1][4]. W miastach na prawach powiatu umowę zawiera prezydent miasta [1]. W Krakowie wnioski przyjmuje MOPS [5].
2. Sprawdź lokalne zasady na dany rok. Przeczytaj informację PCPR lub MOPS: wymagane załączniki, wykluczone prace, sposób oceny.
3. Zbierz dokumenty. Typowo: kopia orzeczenia, zaświadczenie lekarskie o trudnościach w poruszaniu się, dokument tytułu prawnego lub numer księgi wieczystej, zgoda właściciela, zdjęcia łazienki, szkic z wymiarami stanu obecnego i planowanego [5][6][7].
4. Złóż wniosek. Możesz to zrobić elektronicznie w Systemie Obsługi Wsparcia PFRON (SOW, sow.pfron.org.pl), logując się m.in. profilem zaufanym [5][6]. Wniosek w SOW podpisujesz podpisem zaufanym lub kwalifikowanym [5]. Większość jednostek przyjmuje też wnioski papierowe [5][6].
5. Uzupełnij braki. Jednostka ma 10 dni, aby wskazać braki, a Ty 30 dni na ich usunięcie. Nieuzupełniony wniosek pozostaje bez rozpatrzenia [1].
6. Poczekaj na ocenę. Kompletny wniosek rozpatruje się w ciągu 30 dni, a o wyniku informuje w ciągu 7 dni [1]. W praktyce decyzje zapadają dopiero, gdy powiat ma środki PFRON na dany rok [5][6].
7. Wizja lokalna i kosztorys. W powiecie krakowskim pracownik ogląda łazienkę, a po informacji o zakresie masz 14 dni na złożenie kosztorysu [7].
8. Podpisz umowę, potem zacznij prace. Podstawą dofinansowania jest umowa ze starostą lub prezydentem miasta [1].
9. Odbiór i rozliczenie. PCPR w Żninie sprawdza wykonane prace na miejscu i wypłaca środki po odbiorze [6].

Wniosek możesz złożyć w dowolnym momencie roku [1]. W niektórych powiatach liczy się kolejność wpływu kompletnych wniosków [6], więc lepiej nie zwlekać.

Najczęstsze przyczyny odmowy

Na podstawie przepisów i informacji publikowanych przez PCPR i MOPS do odmowy lub pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia prowadzą najczęściej:

• brak orzeczenia albo niepełnosprawność, która nie powoduje istotnych trudności w poruszaniu się [7];
• brak tytułu prawnego, brak zgody właściciela lub brak stałego zamieszkania w lokalu [1][7];
• nieuzupełnione braki formalne [1];
• prace rozpoczęte przed umową [1];
• zakres o charakterze remontu lub podniesienia standardu [5][9];
• brak środków na wkład własny [7];
• zaległości wobec PFRON lub umowa rozwiązana z winy wnioskodawcy w ciągu 3 lat [1];
• wyczerpanie środków powiatu na dany rok [6][9].

Co zrobić po odmowie

W Krakowie odmowa ma formę decyzji. Odwołanie składa się do samorządowego kolegium odwoławczego za pośrednictwem MOPS w ciągu 14 dni [5]. Sądy traktują przyznanie dofinansowania jako uznanie administracyjne. Organ musi rzetelnie ocenić sytuację, ale przy ograniczonych środkach może ustalać, czyje potrzeby są pilniejsze [9].

Dofinansowanie a ulga rehabilitacyjna

Wydatki na adaptację mieszkania do potrzeb wynikających z niepełnosprawności mogą być odliczone w ramach ulgi rehabilitacyjnej [10]. Jeśli łączysz ulgę z dofinansowaniem PFRON, sprawdź, jaką część wydatku możesz odliczyć. Omawiamy to w artykule „Ulga rehabilitacyjna a remont łazienki: co można odliczyć w PIT”.

W skrócie

Zagadnienie	Zasada	Źródło
Nazwa w przepisach	Dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych	[1]
Kto	Osoba z orzeczeniem, z trudnościami w poruszaniu się	[1][3]
Mieszkanie	Własność, użytkowanie wieczyste lub zgoda właściciela przy stałym zamieszkaniu	[1]
Wysokość	Do 95% kosztów, maks. 15 x przeciętne wynagrodzenie	[1][4]
Wkład własny	Co najmniej 5%	[6][8]
Prace przed umową	Nie są refundowane	[1]
Gdzie	PCPR; w miastach na prawach powiatu jednostka wskazana przez miasto (np. MOPS w Krakowie)	[1][5]
Jak	SOW PFRON lub papierowo	[5][6]
Termin złożenia	Przez cały rok	[1]
Rozpatrzenie	30 dni od złożenia kompletnego wniosku	[1]

Lista kontrolna przed złożeniem wniosku

• Mam aktualne orzeczenie lub jego wypis.
• Mam zaświadczenie lekarskie o trudnościach w poruszaniu się (jeśli wymaga go mój PCPR lub MOPS).
• Mam dokument tytułu prawnego lub numer księgi wieczystej.
• Mam pisemną zgodę właściciela, jeśli nie jestem właścicielem.
• Zdjęcia łazienki i szkic z wymiarami są gotowe.
• Lokalne zasady na bieżący rok są przeczytane.
• Mam środki na co najmniej 5% kosztów.
• Prace nie są rozpoczęte, a materiały nie są kupione.
• Mam konto w SOW i profil zaufany albo wiem, gdzie złożyć wniosek papierowy.

Najczęstsze pytania

Czy dostanę zwrot za remont łazienki, który już został wykonany?

Nie. Rozporządzenie wyklucza koszty poniesione przed przyznaniem środków i zawarciem umowy [1]. Jeśli łazienka wymaga dalszych zmian, możesz złożyć wniosek na prace, których jeszcze nie rozpocząłeś.

Czy mogę dostać dofinansowanie, jeśli mieszkanie należy do mojego dziecka?

Tak, jeśli mieszkasz w tym lokalu na stałe i masz zgodę właściciela [1]. Zgoda powinna być pisemna. Niektóre jednostki oczekują, że opisze konkretny zakres prac [5].

Czy jest kryterium dochodowe?

Rozporządzenie nie określa progu dochodowego dla likwidacji barier architektonicznych [1]. We wniosku podajesz jednak dochody, a powiat ocenia Twoją sytuację przy ustalaniu kwoty [1][8].

Ile czeka się na decyzję?

Kompletny wniosek rozpatruje się w ciągu 30 dni [1]. Decyzje zależą jednak od tego, kiedy powiat otrzyma środki PFRON i podejmie uchwałę o ich podziale [5][6]. Czas od wniosku do umowy bywa więc dłuższy.

Czy wniosek mogę złożyć przez internet?

Tak, w wielu powiatach przez System Obsługi Wsparcia PFRON (SOW) [5][6]. Potrzebujesz konta w systemie i podpisu zaufanego lub kwalifikowanego [5].

Czy powiat musi przyznać 95% kosztów?

Nie. 95% to górna granica. Kwota zależy od budżetu powiatu i oceny Twojego wniosku [8].

Źródła

1. Minister Pracy i Polityki Społecznej, Rozporządzenie z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków PFRON, tekst jednolity Dz.U. z 2015 r. poz. 926, 2015.
2. Dziennik Ustaw, Karta aktu Dz.U. 2002 poz. 861, stan na 20.10.2026.
3. Marszałek Sejmu, Obwieszczenie z dnia 19 czerwca 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, Dz.U. z 2026 r. poz. 884, 2026.
4. Zielona Linia (gov.pl), Likwidacja barier, 27.02.2026.
5. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Krakowie, MOPS-37: Dofinansowanie ze środków PFRON do likwidacji barier architektonicznych, dostęp 20.10.2026.
6. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Żninie, Informacja o dofinansowaniu likwidacji barier architektonicznych, brak daty, dostęp 20.10.2026.
7. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Krakowie (powiat krakowski), Bariery architektoniczne, dostęp 20.10.2026.
8. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Odpowiedź na interpelację nr 16971, 23.06.2026.
9. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, Wyrok z 18 grudnia 2012 r., II SA/Bd 811/12, 2012.
10. M. Pogroszewska, Prawo.pl, Ulga rehabilitacyjna na remont: duże możliwości i… problemy, 11.10.2025.